1Ba môi trường, ba mục đích
Development là nơi thay đổi liên tục, không có khách hàng thật.
Staging là bản sao gần nhất của production: cùng image, cùng biến môi trường, cùng cấu hình mạng. Đây là nơi chạy smoke test và kiểm tra migration.
Production là nơi khách hàng thật và dữ liệu thật. Mọi thay đổi ở đây cần có rollback plan.
Điều quan trọng: cả ba môi trường dùng cùng một artifact. Nếu mỗi môi trường build lại, “test pass” không còn ý nghĩa.
2Release khác deploy thế nào
Deploy là đưa artifact lên môi trường. Release là quyết định mở tính năng cho người dùng.
Bạn có thể deploy 10 lần mỗi ngày nhưng chỉ release một lần mỗi tuần bằng feature flag. Đây là cách tách tốc độ kỹ thuật khỏi quyết định kinh doanh.
Khách thường sợ “deploy nhiều sẽ lỗi”. Câu trả lời đúng không phải “deploy ít đi”, mà là “deploy nhỏ hơn, có kiểm soát hơn, và tách release khỏi deploy”.
| Khái niệm | Ý nghĩa | Ai quyết định |
|---|---|---|
| Deploy | Đưa artifact lên môi trường | Team kỹ thuật |
| Release | Mở tính năng cho người dùng | Product + business |
| Rollback | Quay về phiên bản trước | On-call / incident commander |
| Promotion | Đưa artifact qua môi trường cao hơn | Pipeline + approval |
3Hỏi khách điều gì
- “Có mấy môi trường, và môi trường nào giống production nhất?”
- “Ai được deploy, vào giờ nào?”
- “Có bước approval nào không, và ai duyệt?”
- “Rollback gần nhất mất bao lâu?”
Staging khác production về phiên bản database, secret hoặc cấu hình mạng. Không có môi trường staging. Deploy chỉ một người biết làm. Cả ba đều là rủi ro có thể lượng hoá.
Điểm cần nhớ
- Dùng một artifact cho mọi môi trường.
- Staging phải giống production ở những điểm quan trọng.
- Tách release khỏi deploy bằng feature flag.
- Luôn hỏi về quyền deploy và thời gian rollback.